Brazylia w wyścigu po afrykańskie surowce

Prywatni inwestorzy w Afryce

Efektem zmian zachodzących w brazylijskiej gospodarce stało się nie tylko polepszenie wskaźników ekonomicznych, modernizacja wewnętrzna, czy wyjście milionów obywateli ze strefy ubóstwa. Dzięki lepszemu otoczeniu biznesowemu i większym dochodom znacząco wzrosły zdolności inwestycyjne tamtejszych firm. Imponująco przedstawia się wartość aktywów brazylijskich funduszy inwestycyjnych. W połowie 2011 r. przekroczyła ona 40,5 mld dolarów, czyli o 7,4% więcej niż w analogicznym okresie rok wcześniej. Firmy brazylijskie stały się w ostatnich latach firmami o zasięgu światowym. Największymi graczami są potężne konglomeraty, zaangażowane w wielu działach gospodarki i dywersyfikujące swoje dochody.

Wśród nich wyróżniają się 4 przedsiębiorstwa stanowiące trzon brazylijskiej obecności w Afryce.

Pierwszym z grupy jest Odebrecht działający w branży inżynieryjnej, budowlanej, chemicznej i petrochemicznej. Prowadzi interesy w obu Amerykach, na Karaibach, w Afryce, Europie i rejonie Bliskiego Wschodu. Przychody w 2009 r. wyniosły 21 mld, a w 2010 r. blisko 32 mld dolarów. Koncern zatrudnia na całym świecie 129 tys. pracowników. W Afryce zakończył lub kontynuuje zlecenia na terenie Angoli, Botswany, Gabonu, Liberii, Libii, Mozambiku, Demokratycznej Republiki Konga i RPA. Najważniejsze projekty w tych krajach to m.in.:

  • Liberia – rewitalizacja linii kolejowej Yekpa-Buchanan (Odebrecht odpowiada za odbudowę połowy sieci kolejowej w Liberii). Trwają również rozmowy na temat powiększenia potencjału energetycznego w zlewni rzeki Saint Paul. Jednym z elementów tego planu jest przywrócenie do stanu użyteczności oraz modernizacja hydroelektrowni Mount Coffee o mocy 64 MW, zniszczonej w czasie wojny domowej w latach 1989-96.
  • Libia – budowa 2 nowych terminali na lotnisku w Trypolisie. Szacowany koszt inwestycji to 700 mln dolarów. Z kolei prace wykonywane przy trzeciej obwodnicy w tym samym mieście wyceniono na 180 mln dolarów.
  • Angola – Odebrecht jest tam największym prywatnym pracodawcą. Pierwszy kontrakt, dotyczący budowy elektrowni wodnej Capanda podpisano już w 1984 r. Od tego momentu wybudowano liczne tamy, lotniska, trasy drogowe i kolejowe. Brazylijczycy są głównym zleceniobiorcą i kluczowym partnerem przy odbudowie zniszczeń po 27-letniej wojnie domowej.
  • Mozambik – prace prowadzone przy wznoszeniu kopalni węgla kamiennego należącej do brazylijskiego giganta Vale. W ramach umowy przewidziano też budowę elektrowni, infrastruktury kolejowej i portowej w mieście Tete. Łączny koszt inwestycji przekracza 1,3 mld dolarów.
  • RPA – wybudowanie 6,7 km tunelu dostarczającego wodę pitną do półmilionowego miasta Pietermaritzburg.

Camargo Correa Group (CCG) to następny z grona największych brazylijskich konglomeratów działający w budownictwie, energetyce, wydobyciu surowców naturalnych, transporcie i nieruchomościach. W 2009 r. osiągnął 9 mld przychodów, a rok później suma ta wzrosła do 12,5 mld dolarów. Zatrudnia 61 tys. pracowników. Inwestycje firmy ulokowane są w Brazylii i 20 innych krajach świata. CCG wypracowała silną pozycję w państwach portugalskojęzycznych, gdzie jest stale obecna o wielu lat.

  • Zambia – wykonywanie wszystkich etapów wartego 3,2 mld dolarów projektu budowy hydroelektrowni o mocy 1500 MW na rzece Zambezi. Produkcja energii elektrycznej ma się rozpocząć w 2015 r. Do jej przesyłu zostanie skonstruowana licząca 1,4 tys. km linia napowietrzna łącząca elektrownię ze stolicą pobliskiego Mozambiku. Oprócz tego ok. 1000 MW będzie eksportowane do Południoafrykańskiego Systemu Energetycznego.
  • Angola – CCG jest współwłaścicielem powstającej w Lobito cementowni, która zatrudni 550 osób i będzie w stanie produkować 1,6 mln ton cementu rocznie. Brazylijczycy nie ukrywają swoich ambitnych planów i zamierzają zainwestować na świecie blisko 14 mld dolarów, aby do 2014 r. stać się liderem w produkcji tego podstawowego materiału budowlanego.
  • Mozambik – w 2010 r. CCG wszedł w posiadanie kamieniołomu wapiennego i nabył pakiet kontrolny pobliskiej fabryki wytwarzającej 350 tys. cementu rocznie. Dodatkowo uczestniczy we wznoszeniu kopalni węgla kamiennego w prowincji Tete.
Brazylijskie inwestycje w Afryce (M. Doliński/politykaglobalna.pl)
Brazylijskie inwestycje w Afryce (M. Doliński/politykaglobalna.pl)

Andrade Gutierrez (AG), to również konglomerat, specjalizujący się w projektowaniu i konstrukcji dużych obiektów budowlanych, takich jak autostrady, lotniska oraz porty. Grupa działa w telekomunikacji, nieruchomościach, dystrybucji wyposażenia technicznego i sprzedaży maszyn dla przemysłu. Zatrudnia 60 tys. osób na czterech kontynentach, a w 2010 r. przychody przekroczyły 8,4 mld dolarów. Obecność w Afryce zainaugurowała w połowie lat. 80. budową kongijskiej drogi Epena-Impfondo-Dongou. Był to jednocześnie początek międzynarodowej działalności, która uległa intensyfikacji po wchłonięciu portugalskiego potentata budowlanego Zagope w 1988 r.

  • Algieria – budowa zapory wodnej Boussiaba o wysokości 51 m i pojemności zbiornika 80-150  mln m3 w prowincji Jijel na północy kraju. Wartość inwestycji to w przybliżeniu 350 mln dolarów. Ułożono także 3 km nowego pasa startowego i przedłużono o 600 m już istniejący w porcie lotniczym Oran.
  • Angola – rewitalizacja ponad 130 km drogi ekspresowej w pobliżu miasta Lubango. W trakcie budowy wyremontowano 9 przepraw wodnych i mostów.
  • Ghana – podpisano umowę na budowę hydroelektrowni o mocy 90 MW na rzece Oti.
  • Gwinea – rewitalizacja 88 km autostrady z Kissidougou do Seredou.
  • Gwinea Równikowa – AG wygrał przetarg na budowę Międzynarodowego Portu Lotniczego Mongomeyen, w tym pasa startowego o długości 3 km i 5,5 km drogi dojazdowej.
  • Kamerun – w 2008 r. oddano do użytku ponad 20 km arterii drogowej pomiędzy Dschang i Melong. Połączono w ten sposób rolniczy zachód kraju ze stołecznym okręgiem Jaunde.
  • Kongo – budowa obwodnicy Brazzaville oraz lotniska i towarzyszącej mu infrastruktury w mieście Ewo na północy kraju.
  • Libia – w 2009 r. rozpoczęto realizację kontraktu opiewającego na 600 mln dolarów, który dotyczył infrastruktury miejskiej (od ulic po kanalizację) w Trypolisie.
  • Mauretania – budowa na południu kraju 109 km autostrady wartej ok. 45 mln.

Ostatnim elementem układanki jest Queiroz Galvão, czyli międzynarodowa kompania z branży budowlanej, eksploatacji surowców energetycznych, wytopu stali oraz produkcji żywności. Przychody konglomeratu wyniosły 2,3 mld w 2009 r. i 4,9 mld dolarów w 2010 r.. Firma zatrudnia w różnych rejonach globu ok. 30 tys. pracowników. Swoją działalność w Afryce skoncentrowała na pracach związanych z szeroko rozumianą infrastrukturą miejską, gospodarką odpadami, energetyką i poszukiwaniem paliw kopalnych. Główne inwestycje realizowane są w Angoli i Libii. Według informacji podawanych przez Queiroz Galvão kontrakty uzyskane od Trypolisu opiewają na blisko 500 mln dolarów.